Cứ vào mùa măng làm măng ớt măng chua Tây Bắc, các bản làng vùng cao lại rộn ràng hẳn lên. Sau những cơn mưa rào đầu hạ, măng rừng đua nhau nhú lên khỏi mặt đất, và đó cũng là lúc người dân tranh thủ thu hái, muối chua, làm măng ớt để dành ăn suốt cả năm dài. Một hũ măng nhỏ thôi nhưng gói trọn cả sự khéo léo và thói quen tích trữ của người miền núi.
Mùa măng làm măng ớt măng chua Tây Bắc vào tháng mấy?
Măng rừng mọc rộ nhất vào mùa mưa, từ khoảng tháng 5 đến tháng 9 hằng năm. Đây là lúc đất ẩm, măng nứa, măng vầu, măng tre đua nhau trồi lên, mập mạp và non ngọt. Tùy từng loại măng và độ cao của vùng mà thời điểm rộ có thể xê dịch đôi chút, nhưng nhìn chung cả mùa hè đến đầu thu là thời gian măng nhiều và rẻ nhất.
Vì măng tươi không để được lâu, lại mọc dồn dập trong vài tháng, nên người Tây Bắc nghĩ ra đủ cách chế biến để tích trữ. Phổ biến nhất là muối măng chua, làm măng ớt, và phơi măng khô. Nhờ vậy, ngay cả khi hết mùa, bữa cơm vùng cao vẫn không thiếu vị măng.
Cách muối măng chua của người vùng cao
Măng chua là món gần như nhà nào ở Tây Bắc cũng có một hũ. Cách làm tuy mộc mạc nhưng đòi hỏi sự tỉ mỉ:
- Sơ chế: măng tươi bóc vỏ, thái lát hoặc xé sợi, luộc qua để bớt vị hăng và độc tố tự nhiên.
- Pha nước muối: nước đun sôi để nguội pha muối vừa tay, có nhà thêm chút nước gạo để măng nhanh lên men và giòn hơn.
- Ủ chua: xếp măng vào hũ, đổ ngập nước muối, nén chặt cho măng ngập hẳn rồi đậy kín. Sau vài ngày đến một tuần, măng chuyển vàng, dậy mùi chua thanh là dùng được.
Măng chua đạt chuẩn có màu vàng nhạt tự nhiên, vị chua dịu, giòn sần sật và thơm. Đây là nguyên liệu tuyệt vời để nấu canh cá, om vịt hay xào cùng thịt, mang lại vị chua mát rất hợp ngày hè.
Măng ớt - hũ gia vị cay nồng khó quên
Bên cạnh măng chua, măng ớt là đặc sản khiến nhiều người mê mẩn. Người ta dùng măng đã muối chua, thái nhỏ rồi trộn cùng ớt tươi giã dập, tỏi, đôi khi thêm chút mắc khén để dậy hương. Tất cả ngâm trong hũ vài ngày cho ngấm đều.
Một thìa măng ớt vừa chua vừa cay, giòn tan, chấm với thịt luộc hay ăn kèm phở, bún đều ngon. Vị cay xé lưỡi nhưng hậu lại thanh, đúng kiểu gia vị núi rừng. Nếu bạn yêu thích kho gia vị độc đáo của vùng cao, có thể tìm hiểu thêm về các loại gia vị Tây Bắc để hiểu vì sao ẩm thực nơi đây lại đậm đà đến vậy.
Bí quyết chọn măng và lưu ý khi muối
Để có hũ măng chua, măng ớt ngon, khâu chọn măng rất quan trọng:
- Chọn măng non, thân chắc, không bị thâm hay có mùi lạ.
- Luộc kỹ trước khi muối để loại bớt vị đắng và độc tố tự nhiên trong măng tươi.
- Dụng cụ muối phải sạch, khô ráo; măng luôn ngập trong nước muối để tránh nổi váng, hỏng hũ.
Mùa măng cũng là dịp để khám phá nhiều đặc sản núi rừng khác. Bạn có thể tham khảo thêm bài về mùa măng rừng Tây Bắc để biết các loại măng phổ biến và thời điểm thu hoạch của từng loại.
Câu hỏi thường gặp
Mùa măng làm măng ớt măng chua Tây Bắc kéo dài bao lâu?
Mùa măng rộ thường kéo dài từ tháng 5 đến tháng 9, tập trung nhiều nhất vào những tháng mưa giữa hè. Đây là lúc măng nhiều, non và giá rẻ nhất để muối chua hay làm măng ớt.
Măng chua để được bao lâu?
Nếu muối đạt và bảo quản nơi mát, măng chua có thể để được vài tháng. Nên giữ măng luôn ngập nước, đậy kín và lấy bằng dụng cụ sạch để tránh hỏng.
Vì sao phải luộc măng trước khi muối?
Măng tươi chứa độc tố tự nhiên và vị đắng. Luộc kỹ giúp loại bớt các chất này, làm măng an toàn hơn và bớt hăng, khi muối sẽ giòn và thơm hơn.
Mùa măng muối chua là một phần ký ức ẩm thực rất đỗi thân thương của người Tây Bắc, nơi sự khéo léo biến những búp măng rừng thành hũ gia vị ăn quanh năm. Nếu muốn thử vị chua giòn, cay nồng chuẩn núi rừng, hãy chọn măng chua, măng ớt rõ nguồn gốc cùng Tôi đến Tây Bắc (giá tham khảo tùy mùa). Một hũ măng nhỏ thôi cũng đủ làm bữa cơm thêm tròn vị quê hương.
